जेनेभा। वेस्ट बैङ्कमा इजरायलले प्यालेस्टिनीमाथि दशकौँदेखि गर्दै आएको भेदभाव र पृथकीकरणलाई तीव्र बनाइरहेको संयुक्त राष्ट्रसङ्घले बुधबार बताएको छ ।
इजरायलले दर्ता गरेको एक नयाँ प्रतिवेदनमा संयुक्त राष्ट्रसङ्घको अधिकारसम्बन्धी कार्यालयले कब्जा गरेको प्यालेस्टाइन क्षेत्रमा प्यालेस्टिनीविरुद्ध ‘रङ्गभेद’ हालैका वर्षहरूमा ‘निकै बिग्रिएको छ’ भन्नुभयो ।
संयुक्त राष्ट्रसङ्घका मानव अधिकार प्रमुख भोल्कर टर्कले एक विज्ञप्तिमा भन्नुभयो, “वेस्ट बैङ्कमा प्यालेस्टिनीहरूको अधिकारलाई व्यवस्थित रूपमा दबाइएको छ।”
“चाहे पानीको पहुँच, स्कूल, अस्पताल जानु, परिवार वा साथीहरूलाई भेट्न, वा जैतुन टिप्ने क्रममा होस्, वेस्ट बैङ्कमा प्यालेस्टिनीहरूको जीवनको हरेक पक्ष इजरायलको भेदभावपूर्ण कानून, नीति र अभ्यासद्वारा नियन्त्रित र कटौती गरिएको छ,” उहाँले थप्नुभयो ।
“यो विशेष गरी जातीय भेदभाव र अलगावको एक गम्भीर रूप हो, जुन हामीले पहिले देखेको रङ्गभेद प्रणालीसँग मिल्दोजुल्दो छ।
संयुक्त राष्ट्रसङ्घसँग सम्बद्ध धेरै स्वतन्त्र विशेषज्ञहरूले कब्जा गरिएको प्यालेस्टाइन क्षेत्रको अवस्थालाई ‘रङ्गभेद’ को रूपमा वर्णन गरेका छन् तर संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय मानवअधिकार प्रमुखले यो शब्द प्रयोग गरेको भने यो पहिलो पटक हो ।
जेनेभामा संयुक्त राष्ट्रसङ्घमा इजरायलको कुटनीतिक नियोगले इजरायलमाथि ‘जातीय भेदभावको बेतुकको र विकृत आरोप’ को निन्दा गरेको छ र यसले संयुक्त राष्ट्रसङ्घको मानव अधिकार कार्यालयको इजरायललाई बदनाम गर्ने ‘स्वाभाविक र राजनीतिक रूप’ प्रस्ट भएको छ।
रिपोर्टमा संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय मानवअधिकार प्रमुखले भन्नुभएको छ, “इजरायली अधिकारीहरूले ‘वेस्ट बैङ्कमा बसोबास गर्ने इजरायली बसोबासी र प्यालेस्टिनीलाई कानून र नीतिका दुई फरक निकायहरू अन्तर्गत व्यवहार गर्छन्, जसको परिणामस्वरूप धेरै महत्त्वपूर्ण मुद्दाहरूमा असमान व्यवहार हुन्छ ।”
“ठूलो मात्रामा जमिनको कब्जाले प्यालेस्टिनीहरू स्रोतहरूको पहुँचबाट वञ्चित भइरहेका छन्,” रिपोर्टमा भनिएको छ। रिपोर्टमा भनिएको छ, “उनीहरूलाई आफ्नो जग्गा र घरहरूबाट विस्थापन गरिएको छ, साथै सैन्य अदालतहरूमा आपराधिक अभियोजनसहित उचित प्रक्रिया र निष्पक्ष सुनुवाइको अधिकारहरू व्यवस्थित रूपमा उल्लङ्घन गरिन्छ र अन्य प्रकारका प्रणालीगत भेदभाव पनि हुने गर्छन् ।”
टर्कीएले बुधबार इजरायललाई ‘जाति, धर्म वा जातीय उत्पत्तिको आधारमा प्यालेस्टिनीविरुद्ध प्रणालीगत भेदभाव कायम राख्ने सबै कानून, नीति र अभ्यासहरू खारेज गर्न’ माग गरको थियोे ।
राष्ट्रसङ्घीय अधिकारसम्बन्धी कार्यालयले भनेको छ, “इजरायली सुरक्षा बलको स्वीकृति, समर्थन र सहभागिताका कारण बसोबासीहरूको हिंसालाई निरन्तरता दिने र बढाउने क्रममा यो विभेद झनै बढेको छ।”
करिब ५० हजार इजरायलीहरू हाल सन् १९६७ देखि कब्जा गरिएको वेस्ट बैङ्कमा बस्तीहरूमा बस्छन् । यो लगभग ३० लाख प्यालेस्टिनीहरूको घर हो। (रासस/एएफपी)
