वासिङ्टन । सूर्य अन्तरिक्षमा चम्किरहेको एक्लो तारा मात्र होइन। सूर्यको सानो रूप (सूर्यभन्दा सानो तारा) ले भर्खरै कुनै पनि सूर्य जस्तो ताराको तुलनामा १० गुणा ठूलो चुम्बकीय प्लाज्मा ग्यास विस्फोट गरेको नयाँ अध्ययनले देखाएको छ। EK Draconis नामको तारा मात्र १० करोड वर्ष पुरानो हो। यसको मतलब यो लगभग साढे चार अर्ब वर्ष पहिले पृथ्वीको सूर्य जस्तै देखिन्छ। बोल्डरको युनिभर्सिटी अफ कोलोराडोका प्रमुख अनुसन्धानकर्ता युता नात्सुले यस्तो जानकारी दिएका हुन् ।

सूर्य एक कोरोनल मास इजेक्शन (सीएमई– प्लाज्मा ग्यासको बबल) बाहिर निकाल्न सक्षम छ भन्ने अनुसन्धान परिणामहरूले देखाउँछ । यो अहिलेसम्म देखिएका कुनै पनि विस्फोटभन्दा ठूलो हो । हाम्रो सूर्य EK Draconis भन्दा पुरानो भएकाले यो अपेक्षाकृत शान्त रहन्छ। सूर्यमा त्यस्ता ठूला उत्सर्जनहरू घट्दै गएका छन्, तर पनि सीएमईको माथिल्लो सीमा बुझ्न महत्त्वपूर्ण छ किनकि यी ऊर्जावान, चुम्बकीय विष्फोटहरूले पृथ्वीको वायुमण्डलसँग अन्तरक्रिया गर्दछ।

सूर्यको सतहबाट उठ्ने यी विस्फोटहरूले भू–चुम्बकीय आँधीहरू सिर्जना गर्न सक्छन् जसले उपग्रहहरूलाई बाधा पुर्‍याउन सक्छ। यसले ब्ल्याकआउट निम्त्याउन सक्छ र इन्टरनेट र अन्य सञ्चारमा बाधा पुर्‍याउन सक्छ। सीएमईहरू चन्द्रमा वा मङ्गल ग्रहमा चालक दलका मिसनहरूका लागि पनि सम्भावित खतरा हुन्। नासाका अनुसार, यी सौर्य तूफानहरूले उच्च–ऊर्जा कणहरूको स्ट्रिमहरू उत्पन्न गर्छन् जसले पृथ्वीको सुरक्षात्मक चुम्बकीय ढालबाहिर कुनै पनि व्यक्तिलाई एकैचोटि ३० हजार छातीको एक्स–रे बराबरको विकिरणको सम्पर्कमा ल्याउन सक्छ ।

नात्सु र उनका सहकर्मीहरूले २०१९ मा सूर्यजस्ता ताराहरूले सुपरफ्लेयर भनिने विद्युत चुम्बकीय विकिरणको ठूलो विस्फोट उत्पादन गर्न सक्षम रहेको रिपोर्ट गरेका थिए। युवा सूर्य जस्ता ताराहरूले साप्ताहिक आधारमा सुपरफ्लेयरहरू उत्पादन गर्छन् भन्ने शोधकर्ताहरुले पत्ता लगाएका थिए । जबकि पृथ्वीको सूर्य जस्ता पुराना ताराहरूले तिनीहरूलाई कम उत्पादन गर्छन्, सम्भवतः प्रत्येक एक हजार वर्षमा एक पटक। हालै सूर्यको सतहबाट निस्किएको सौर्य आँधी तीव्र गतिमा पृथ्वीतर्फ सर्दैछ । यस आँधीको गति देखेर अमेरिकी अन्तरिक्ष एजेन्सी नासाका वैज्ञानिकहरूले पनि चेतावनी जारी गरेका छन् ।