काठमाडौँ । नेकपा एमालेका पूर्वउपाध्यक्ष सुरेन्द्र पाण्डेले वर्तमान निर्वाचन प्रणालीका कारण नेपालमा कुनै पनि राजनीतिक दलले स्पष्ट बहुमत ल्याउन कठिन हुने बताएका छन्।
पूर्वी चितवनको राप्ती नगरपालिका–५ स्थित मतदान केन्द्रबाट मतदान गरेपछि सञ्चारकर्मीसँग कुरा गर्दै उनले निर्वाचनपछि पनि देशले तत्काल राजनीतिक स्थायित्व पाउनेमा आशंका व्यक्त गरे।
पाण्डेले अहिलेको निर्वाचनलाई भदौ २३–२४ पछिको राष्ट्रिय राजनीतिक अवस्थाको मूल्यांकन गर्ने महत्वपूर्ण कडीका रूपमा व्याख्या गरे।
उनका अनुसार निर्वाचन प्रणालीमा ६० प्रतिशत प्रत्यक्ष र ४० प्रतिशत समानुपातिक प्रतिनिधित्वको व्यवस्था रहेकाले कुनै पनि दलले एकल बहुमत ल्याउनु निकै कठिन रहेको छ। यस्तो अवस्थामा बहुमत ल्याउनु फलामको चिउरा चपाउनु सरह हुने उनको भनाइ छ।
निर्वाचनको परिणामबारे आफ्नो विश्लेषण प्रस्तुत गर्दै उनले विगतका निर्वाचन परिणामले पनि यही प्रवृत्ति देखाएको बताए। उनका अनुसार २०७४ को निर्वाचनमा तत्कालीन एमाले र माओवादी केन्द्रबिचको सहकार्यले ठूलो सफलता हासिल गरेको थियो, जहाँ दुवै दल मिलेर १७४ सिट जितेका थिए। त्यसमध्ये एमालेले १२१ सिट र माओवादीले ५३ सिट जितेका थिए। तर त्यसबाहेकको अवस्थामा एकल दलले स्पष्ट बहुमत ल्याउने सम्भावना न्यून देखिने उनको भनाइ छ।
पाण्डेले राजनीतिक स्थायित्व, शान्ति र आर्थिक समृद्धिका लागि निर्वाचनपछि मुलुकले स्पष्ट दिशा लिन आवश्यक रहेको बताए। आर्थिक विकासले समाजमा सन्तुष्टि बढाउने भए पनि राजनीति केवल आर्थिक पक्षले मात्रै निर्धारण नहुने उनको तर्क थियो।
छिमेकी बङ्गलादेश को उदाहरण दिँदै उनले त्यहाँ चुनावसँगै जनमत सङ्ग्रह गरी प्रधानमन्त्रीको कार्यकाल र संसदको स्वरूपबारे निर्णय गरिएको प्रसंग उल्लेख गरे। तर नेपालमा भने संविधानका महत्वपूर्ण एजेण्डालाई थाँती राखेर सरकार गठन र प्रधानमन्त्री चयनमै राजनीतिक दलहरू केन्द्रित भएको उनले टिप्पणी गरे।
उनले डिजिटल युगले पनि राजनीतिमा नयाँ चुनौती थपेको बताए। डिजिटल सूचना, गलत सूचना तथा सामाजिक सञ्जालको प्रभावले विश्वभरको राजनीतिमा असर पारिरहेको उल्लेख गर्दै उनले नेपालमा पनि यसको प्रभाव देखिन थालेको बताए।
पाण्डेले अन्तरिम सरकारले सफलतापूर्वक निर्वाचन सम्पन्न गराएकोमा धन्यवाद व्यक्त गरे। अन्तरिम सरकारले निर्वाचन गराउन नसक्ने आशंका भइरहेका बेला सुशीला कार्की नेतृत्वको सरकारले सफलतापूर्वक निर्वाचन सम्पन्न गराएको भन्दै उनले आभार व्यक्त गरे।
