महाभारतको एउटा घटना छ । एक दिन युधिष्ठिरले वेद व्यासलाई सोधे कि दान ठूलो हो कि पूजा र तपस्या ?
व्यासजीले आफ्नो कुरा बुझाउन युधिष्ठिरलाई कथा सुनाउन थाले । व्यास जीले भने कि मुद्गल नामका एक महर्षि थिए, उनी भिख मागेर आफ्नो जीवनयापन गर्थे । भिक्षामा पीठो, खाद्यवस्तु र हवनका सामाग्री प्राप्त गर्थे । उनले दान गरेको वस्तुबाट खाना पकाउने र पूजा गर्ने गर्थे ।
कहिलेकाहीँ उसले भिक्षा पाउन नसक्ने दिन पनि आयो । यो प्रायः अमावस्या र पूर्णिमामा हुन्थ्यो । यी दुवै तिथीमा दुर्वासा ऋषि मुद्गललाई भेट्न आउँथे । दुर्वासा मुनिलाई खाना खुवाएर केही बाँकी रहेन, त्यसैले उनी भोकै बस्नुपरेको थियो ।
एक दिन फेरि त्यस्तै भयो र दुर्वासामुनिले मुद्गल ऋषिलाई सोधे कि तिमी आफैं मलाई खाना दिएर भोकै बस्छौ, तर तिम्रो अनुहारमा भोकको कुनै लक्षण देखेको छैन, तिमीलाई भोक लाग्दैन ?
मुद्गलजीले भने कि मेरो लागि दान सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण छ । भोजन दान गर्नु उत्तम हो, जब तिम्रो भोक मेटिन्छ, तब म पनि सन्तुष्ट हुन्छु । म धन कमाउनको लागि परोपकार गर्दिन, म अरूलाई मद्दत गर्न चाहन्छु ।
व्यास जीको सन्देश
व्यास जीले युधिष्ठिरलाई थप व्याख्या गरे कि तपस्या आफ्नो लागि गरिन्छ, तर दान सधैं अरूको कल्याणको लागि गरिन्छ । त्यसैले अरूको आवश्यकता पूरा गर्नु नै दान हो । त्यसैले तपस्याभन्दा दान श्रेष्ठ छ । जब हामी दान गर्छौं, प्रकृतिले पनि कुनै न कुनै रूपमा हामीलाई यसको शुभ परिणामहरू फर्काउँछ । एजेन्सी
