काठमाडौं । संयुक्त राज्य अमेरिका, इरान र क्षेत्रीय मध्यस्थकर्ताबीच जारी द्वन्द्व अन्त्य गर्ने उद्देश्यले सम्भावित ४५ दिने युद्धविरामका लागि गम्भीर छलफल भइरहेको जनाइएको छ ।
कूटनीतिक स्रोतहरूका अनुसार प्रस्तावित योजना दुई चरणमा अघि बढ्नेछ, जसले दीर्घकालीन शान्ति स्थापना गर्ने लक्ष्य राखेको छ । पहिलो चरणअन्तर्गत ४५ दिनको अस्थायी युद्धविराम लागू गरिनेछ, जस अवधिमा दुवै पक्षबीच विश्वास निर्माण गर्ने, तनाव घटाउने तथा स्थायी समाधानका आधार तयार पार्ने विषयमा व्यापक वार्ता सञ्चालन गरिनेछ । यस अवधिमा मानवीय सहायता प्रवाहलाई सहज बनाउने, प्रभावित क्षेत्रमा राहत पु¥याउने र थप सैन्य गतिविधि रोक्ने विषयमा पनि ध्यान दिइने अपेक्षा गरिएको छ । दोस्रो चरणमा भने पहिलो चरणका वार्ताबाट प्राप्त प्रगतिका आधारमा युद्धको पूर्ण अन्त्यका लागि अन्तिम सहमति गर्ने प्रयास गरिनेछ ।
यदि निर्धारित समयभित्र सहमति नजुटेमा वार्तालाई निरन्तरता दिन युद्धविराम अवधि थप गर्न सकिने सम्भावना पनि खुला राखिएको छ ।
साथै रणनीतिक दृष्टिले अत्यन्त महत्वपूर्ण मानिने हर्मुज जलडमरू लाई पूर्ण रूपमा पुनः सञ्चालन गर्ने विषय र इरानको उच्च स्तरको युरेनियम समृद्धीकरणसम्बन्धी संवेदनशील मुद्दा अन्तिम व्यापक सम्झौतामार्फत मात्र समाधान गरिने अपेक्षा गरिएको छ ।
यी विषयहरू क्षेत्रीय स्थिरता, अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार र ऊर्जा आपूर्तिमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्ने भएकाले वार्तामा विशेष प्राथमिकता दिइएको छ ।
उक्त पहल सफल भएमा दीर्घकालीन द्वन्द्व अन्त्य गरी क्षेत्रीय शान्ति र स्थायित्व स्थापना गर्ने महत्वपूर्ण कदम बन्न सक्ने विश्वास गरिएको छ । —
