एजेन्सी । अन्तरिक्षलाई रहस्यले भरिएको संसार भनिन्छ । धेरै देशका स्पेस एजेन्सीहरू अन्तरिक्षमा निरन्तर काम गरिरहेका छन् ।
तर के तपाईलाई थाहा छ अन्तरिक्ष यात्रीहरूले अन्तरिक्षमा जाँदा खानाको लागि के के लिएर जान्छन् ? के अन्तरिक्षमा जाने अन्तरिक्ष यात्रीहरूलाई कम भोक लाग्छ ?
अमेरिका, भारत, रुस, चीन, जापानलगायत धेरै देशका स्पेस एजेन्सीहरू अन्तरिक्षमा निरन्तर काम गरिरहेका छन् । तर जबदेखि भारतीय मूलकी नासाको अन्तरिक्ष यात्री सुनिता विलियम्स र उनका साथीहरू विमानमा खराबीका कारण अन्तरिक्षमा फसेका छन्, तबदेखि नै सारा विश्वको नजर उनीहरूको सफल फर्कने आशामा केन्द्रित छ । यद्यपि, रिपोर्टका अनुसार सुनिता र उनका साथी चाँडै पृथ्वीमा फर्किनेछन् ।
सुनिता विलियम्स अन्तरिक्षमा फसेको कारण, प्रयोगकर्ताहरूले लगातार सोशल मिडियामा विभिन्न प्रश्नहरू सोधिरहेका छन् । धेरै प्रयोगकर्ताहरूले सोधेका छन् कि उनीहरूले त्यहाँ कसरी खाना पाउनेछन् र उनीहरूले बाँच्नको लागि कति खाना लगेका छन् ।
मिडिया रिपोर्टका अनुसार सुनिता विलियम्स र उनको साथीसँग अझै खाना छ । सुनिताले अन्तरिक्ष अभियानमा समोसा लिएर गएकी छिन् । तर तपाईलाई थाहा पाउँदा छक्क पर्नुहुनेछ कि अन्तरिक्ष यात्रीहरू अन्तरिक्षमा धेरै खाँदैनन् ।
अन्तरिक्ष यात्रीहरूलाई अन्तरिक्षमा किन भोक लाग्दैन ? यो पत्ता लगाउन अस्ट्रेलियाको आरएमआईटी विश्वविद्यालयमा अनुसन्धान गरिएको छ । यसमा अन्वेषकहरूले भीआर र अन्तरिक्ष यानको सिमुलेटेड वातावरण प्रयोग गरेका छन् । ताकि यो थाहा पाउन सकिन्छ कि अन्तरिक्ष यात्राले मानिसको गन्ध र खानाको अनुभवलाई कसरी असर गर्छ । अनुसन्धानको नतिजा इन्टरनेशनल जर्नल अफ फुड साइन्स एन्ड टेक्नोलोजीमा प्रकाशित भएको छ ।
रिपोर्टका अनुसार खानाको पूर्ण स्वाद लिन हामीलाई सबै इन्द्रियहरू चाहिन्छ । एकै समयमा, अन्तरिक्ष यात्रीहरूले खानामा धेरै स्वाद लिँदैनन्, यसको एउटा सम्भावित कारण अन्तरिक्षमा गुरुत्वाकर्षणको कमी हो । गुरुत्वाकर्षण बिना, शारीरिक तरल पदार्थ खुट्टा तिर तान्दैन, बरु टाउको तिर बस्छ ।
जसका कारण नाक बन्द हुने जस्ता समस्या हुने गर्दछ । जाडोमा नाक बन्द हुँदा खानाको गन्ध आउँदैन भन्ने तपाईंले पनि अनुभव गर्नुभएको होला । जसका कारण मनपर्ने खानेकुरा पनि त्यति स्वादिलो हुँदैन ।
अब प्रश्न छ, अन्तरिक्ष यात्रीहरूले अन्तरिक्षमा के लैजान्छन् ? तौल र भोल्युम जहिले पनि अन्तरिक्षमा जाने स्पेसक्राफ्टको प्रत्येक टुक्राको लागि प्राथमिक डिजाइन कारकहरू भएको छ । तर के तपाईलाई थाहा छ कि अन्तरिक्ष यात्रीहरूले आफूसँग कति तौल बोक्न्छन् ?
अन्तरिक्षमा खानाको अनुमानित तौल प्रति व्यक्ति १.७२ किलोग्राम प्रति दिन सीमित छ, जसमा ०.४५ किलोग्राम प्याकेजिङ वजन समावेश छ । अब तपाई सोचिरहनु भएको छ कि खान र पिउनमा किन यति धेरै प्रतिबन्ध लगाइएको छ । यो हुन्छ किनभने यो स्पेसको शून्य गुरुत्वाकर्षणको लागि विशेष प्रशोधन र प्याकेजिङ प्रविधिको आवश्यकता पर्दछ ।
