भक्तपुर । प्रत्येक वर्ष असार १५ गते मनाइने धान दिवसका अवसरमा आज खेतमा काम गरी दहीच्युरा खाएर मनाइँदै छ । कामको चटारोले थकित भएका किसान शक्ति प्राप्तिका लागि दही च्युरा खान्छन् ।
यसबेला दहीच्युराले शरीरमा शीतलता भई शक्ति सञ्चय हुने विश्वास गरिन्छ । असार १५ लाई नेपाली समाजमा दहीच्युरा खाने पर्वका रूपमा पनि लिइन्छ । खेतीपातीबाहेक अन्य पेसा र व्यवसायमा लागेका नेपालीले पनि आज दहीच्युरा खाई असार १५ लाई सांस्कृतिक पर्वका रूपमा मनाउँछन् । अन्य दिनमा भन्दा असार १५मा बढी दहीको माग हुनेहुदाँ दही व्यापारीलाई दही तयार गर्न र बिक्रीवितरण भ्याईनभ्याई हुन्छ ।
दही जमाउन प्लाष्टिकको भाडो, माटाको कौला, अनि मटकामा राखिएको दूूध राखिन्छ । दूधलाई करिब एकदेखि डेढ घण्डासम्म उमालेर यसरी दही जमाउने गरिन्छ यसरी राखिएको दूध आधुनिक तरिकाले दही जमाउन तापक्रम मिलाएर राखिएको हुन्छ ।
करिब ३ देखि ४ घण्टा राखिसकेपछि दही बन्छ । तयार भएको दही चिसो स्थानमा लगेर राख्ने गरिन्छ । दूधलाई करिब एकदेखि डेढ घण्डासम्म उमालेर यसरी दही जमाउने गरिन्छ । दूधलाई करिब १०० डिग्रीसम्म करिब एकदेखि डेढ घण्डासम्म उमालेर सकेर यसरी हल्का खेलाएर मात्र जमाउने गरिन्छ ।
तस्बिर -रत्न श्रेष्ठ, रासस
