काठमाडौं । काठमाडौं उपत्यकामा केही दिन यतादेखि सास फेर्न गाह्रो हुने समस्या बढेको छ । यहाँ आँखा पोल्ने, नाक पिरो हुने, घाँटी खसखसाउने, टाउको दुख्ने र सास फेर्न गाह्रो हुने जस्ता समस्या दिन प्रतिदिन बढ्दो देखिएको छ । काठमाडौं उपत्यकाबासीले यस्ता समस्याहरु झेलिरहेको बताएका छन् ।
यहाँका अस्पतालहरुमा पनि यस्तो समस्याका विरामीहरु पहिलेका तुलनामा अत्यधिक मात्रामा बढी आउने गरेका छन् । काठमाडौँका केही अस्पतालहरुले सास फेर्न गाह्रो भएर आइसियूमा भर्ना हुने विरामीको संख्या केही दिनयता ह्वात्तै बढेको जनाएका छन् ।
आँखा एक्कासी पिरो हुने र हेर्न नसकी आँशु बग्ने, तथा यसको केही बेरमा आँखाको गेडी समेत दुख्न थाल्ने जस्ता समस्याहरु यहाँका बासिन्दामा बढेको देखिएको छ । यहाँको मौसम पनि त्यस्तै देखिएको छ । केही दिनदेखि काठमाडौँ उपत्यकाको आकाशमा घाम देखिएका छैनन् ।
बाक्लो तुवाँलो र धुलोका कणहरुका कारण यहाँको आकाश धुम्म जस्तो देखिएको छ र अँध्यारो पनि छ । तर, यो बादल नभएर बाक्लो तुवाँलो र धुलोका कारण यस्तो भएको मौसमविदहरुले बताएका छन् । दिनहुँजसो पानी पर्ला जस्तो हुने तर पानी नखस्ने गरेको छ ।
वातावरण विज्ञका अनुसार उक्त समस्या काठमाडौंमा वायू प्रदूषण निकै अस्वस्थको तह पार गर्दा निम्तिएको हो । यहाँ पछिल्लो हप्ता वायु प्रदुषणको मात्रा निकै घातक रुपमा बढ्दो देखिएको छ ।
रियल टाइममा मापन गर्ने स्विट्जरल्याण्डको आईक्यू एयरका अनुसार मंगलबार मात्र काठमाडौंको वायु गुणस्तर इन्डेक्स (एक्यूआई) २०६ पुगेको थियो । जबकि एक्यूआई १५० नाघ्नुलाई नै अस्वस्थ मानिन्छ । प्रदुषणको यो हद पुग्नुलाई मानव स्वास्थ्यकमै घातक समस्या पर्न सक्ने अवस्थाका रुपमा लिइन्छ ।
२०० माथि पुग्नुलाई निकै अस्वस्थ मानिन्छ । काठमाडौं यतिखेर समग्रमा संसारकै अस्वस्थ शहरमध्ये तेस्रो स्थानमा पुगेको पनि उनीहरुको दाबी छ । त्यसैले पनि यहाँको वायुमण्डलको हावा निकै दूषित बन्दै गएको छ ।
यसैबीच यस्तो समस्याका बाबजुत पनि सरकारले कुनै नियन्त्रणात्मक र निवारणात्मक उपायहरु सुझाउन सकेको छैन । स्वास्थ्य मन्त्रालयले हिजोमात्र एक विज्ञप्ति प्रकाशन गरेर अति आवश्यक काम परेमा बाहेक घर बाहिर ननिस्कन आग्रह गरेको छ ।
स्वास्थ्य मन्त्रालयका प्रवक्ता डा प्रकाशराज बुढाथोकीले यतिखेर यहाँको वातावरण निकै प्रदुषित भएको छ । तत्कालै यो समस्याको समस्या खोज्न गाह्रो छ । त्यसैले अहिले प्रदुषणबाट बच्न अति आवश्यक काम परेमा बाहेक घर बाहिर ननिस्कन नै उचित हुन्छ । यो हद अझै बढ्दै गयो भने सरकारले केही न केही बच्ने उपायको खोजी गर्ने नै छ ।
