चितवन। नेपालका आदिवासी जनजातिको परम्परागत खाद्य पहिचान र संरक्षण गर्न आदिवासी जनजातिको क्षेत्रमा काम गर्दै आएका सङ्घसंस्थाहरु जुटेका छन् ।
देशभरका आदिवासी जनजाति समुदायका प्रतिनिधिहरु सौराहामा भेला भएका हुन् । उनीहरुलाई आजदेखि पाँच दिनको आदिवासी जनजाति विधामा आधारित जैविक पुनःस्थापना र खाद्य प्रणालीको परिचयात्मक पद्धतिका विषयमा आजदेखि तालिम सुरु गरिएको छ ।
तालिमको बागमती प्रदेशका वन तथा वातावरणमन्त्री कृष्ण सिलवालले उद्घाटन गर्नुभयो । उहाँले नेपालमा परम्परागत खाद्य बालीका बीउहरु लोप हुँदै गएकाले संरक्षणमा जुट्नुपर्ने बताउनुभयो । उहाँले जौ, गिठा भ्याकुर, कागुनो, उवा जस्ता खाद्य बालीहरुको बीउ लोप हुँदै गएको बताउनुभयो । जलवायु परिवर्तनसँगै नेपालको खाद्य प्रणालीमा असर पुगेकाले अन्तरराष्ट्रिय समुदायले यसतर्फ ध्यान दिनुपर्नेमा उहाँले जोड दिनुभयो । बागमती प्रदेश सभा सदस्य भारती पाठकले जल, जङ्गल, जमिनसँग खाद्य प्रणालीलाई संरक्षण गर्न आवश्यक रहेको बताउनुभयो ।
कृषि तथा वन विज्ञान विश्वविद्यालयकी उपकुलपति प्रा डा शारदा थपलियाले नेपालमा आदिवासी समुदायले आफ्नो पहिचानका लागि रैथाने बालीको संरक्षण र प्रवर्द्धन गर्नुपर्ने बताउनुभयो । उहाँले उत्पादित बालीको संरक्षणका लागि विश्वविद्यालयको पाठ्यक्रममा रैथाने बालीका बारेमा अध्ययन सामग्री राख्न थालिएको जानकारी दिनुभयो ।
आदिवासी जनजाति महासङ्घका केन्द्रीय उपाध्यक्ष युवराज जिरेलले आधुनिकीकरणका कारण परम्परागत खाद्य प्रणालीमा समस्या आएको र बीउ नासिँदै गएको उल्लेख गर्नुभयो । सो अवसरमा ‘एफएओ नेपाल’का प्रमुख केन सिमिजुले विश्वका आदिवासी जनजातिको अवस्था र खाद्य प्रणालीको विषयमा कार्यपत्र प्रस्तुत गर्नुभएको थियो ।
एफएओ नेपालले आयोजना गरेको तालिममा २६ संस्थाका ५४ प्रतिनिधिको सहभागिता छ । भारतबाट तीन जना प्रतिनिधि सहभागी छन् । तीन विदेशीसहित १० जना विज्ञले तालिम प्रदान गर्ने जनाइएको छ । तालिममा जैविक ज्ञानमा आधारित जैविक पुनःस्थापनासम्बन्धी विषयमा दुई दिन र आदिवासीको खाना पहिचानसम्बन्धी तीन दिन प्रशिक्षण दिइने एफएओ नेपालले जनाएको छ । रासस
—
