काठमाडौं । भारतीय सेनाध्यक्ष मनोज मुकुन्द नरवणे नेपाली सेनाको मानार्थ महारथीको पदबी लिनको लागि कार्तिक १९ गते नेपाल आउदै हुनुहुन्छ । दुबै देशका सेनापतिलाई एक अर्का देशले मानार्थ महारथीको पदबी दिने प्रचलन अनुरुप नै यो भ्रमण हुन लागेको हो । तर यस अघि यस्ता भ्रमणमा खासै बिवाद नहुने भएपनि यसपटक भने नरवणेको भ्रमण हुने कुरा देखी देखी नै बिवाद सुरु भएको छ । नेपालले लिपुलेक सहितको नक्सा सार्वजनिक गरेपछि भारतीय सेनाध्यक्ष नरवणेले नेपाल प्रति आक्षेपपूर्ण टिप्पणी गरेका थिए । उनले नेपालले नयाँ नक्साको एजेण्डा आफूले नभएर अरु कसैको इसारामा उठाएको भनेर नेपालमाथि कूटनीतिक हमला नै गरेका थिए ।
कूटनीतिक मर्यादा विपरीत गएर नेपाल भारत सम्बन्धमा बोलेको भन्दै उनको नेपाल र भारतमा नै व्यापक विरोध भएको थियो । नागरिक तहमा बिवाद कायमै रहेको अबस्थमा नरभानेलाई कात्तिक २० गते नेपाली सेनाको मानार्थ महारथीको पदबी दिइने कार्यतालीका नेपाली सेनाले सार्बजनिक गरेको छ । नेपालमा एक मात्र सेनाध्यक्ष रहने तथा भारतमा जल , हवाई र स्थल सेनाध्यक्ष रहने हुदा प्राय स्थलसेनाध्यक्षलाई को पदाबी दिने गरिन्छ । दुबै देशका राष्ट्रपतिले सेना प्रमुखलाई मानार्थ महारथीको पदबी दिने परम्परा रहि आएको छ ।
सैन्य मामलाका जानकार मोहन थापाका अनुसार लिखित रुपमा फेला परेको तथ्थका आधारमा नेपाली सेनाले भारतीय सेनाध्यक्ष एस मानेक्सालाई बिक्रम सम्बत २०२० जेष्ठमा राजा महेन्द्रवीर बिक्रम शाहदेबले मानार्थ जनरलको उपधी प्रदान गर्नुभएको थियो । यसै गरी नेपाली सेनाका तत्कालीन प्रधानसेनापति शिह बहादुर बस्नेतलाई भारतले पहिलो मानार्थ महारथीको पदबी दिएको थियो । बस्नेत बिक्रम सम्बत २०२७ देखी २०३२ सेनापतिको जिम्मेबारीका रहनु भएको थियो ।
