एजेन्सी । ‘मे ३ को रात थियो । करिब १० बजिसकेको थियो । भीड आएर तोडफोड गर्न थाल्यो । म गर्भवती थिएँ । यो सब देखेर मलाई निकै डर लाग्यो । मेरो श्रीमान् मेइती र म कुकी हुँ । मलाई भन्नुहोस्, हामी मणिपुरको लडाईमा कोसँग उभिनेछौं । यो डरको माहौलमा मेरो नजन्मेको सन्तानमा कस्तो असर पर्ला ?’
यो भनाई नागाहोइचोङको हो । उमेर २७ वर्ष । भर्खर ९ महिनाको गर्भवती । मणिपुरमा कुकी र मैतेईबीचको लडाइँ सुरु भएपछि उनीहरुको परिवार विखण्डित भयो । नागाहोइचोङ काङपोकपीमा बस्दै आएकी छिन् र उनका श्रीमान् जोतिन इम्फालमा छन् । स्कुलमा प्रेम भयो, ११ वर्षअघि बिहे भयो । त्यसबेला आजको जस्तो कुकी–मैतेईमा घृणा थिएन, त्यसैले सबै कुरा खुसीसाथ भयो ।
दुबैका दुई सन्तान छन् । बच्चाहरूलाई दुईवटा नाम दिइएको छ, एउटा कुकी र अर्को मैतेई । ५ वर्षीया छोरीको नाम कुकीको नाम नेन्ग्नेइकिम र मैतेईको नाम ल्यान्थेन्बी राखिएको छ । र ३ वर्षीय छोराको कुकी नाम थाङ्गलेनहाङ र मैतेईको नाम लमसिङ्दा हो । बच्चाहरु नागाहोइचोङसँगै बस्छन् ।
मणिपुरमा चर्किएको हिंसामा कुकीले मैतेईको ज्यान लिएका छन् भने मैतेईले कुकीलाई मारेका छन् । नागाहोइचोङ र जोतिनको लागी, सँगै बस्नु भनेको मृत्यु रोज्नु हो ।
नागाहोइचोङ र जोतिनको कथा आजको मणिपुरको कथा हो । सम्बन्ध जति पुरानो किन नहोस्, समाज फरक भए पनि सँगै बस्न सक्दैनन् । नागाहोइचोङ र जोतिन विभिन्न राहत शिविरमा बस्दै आएका छन् । दुबै एक अर्कासँग वरपरका मानिसहरूसँग कुरा गर्न सक्दैनन् ।
‘मैतेई मानिसहरू राहत शिविरमा बसिरहेका थिए । भोलिपल्ट उनीहरुले मलाई मेरो आधार कार्ड देखाउन आग्रह गरे । आधार कार्ड हेरेर उनीहरूले भने, यो कुकी केटी हो, यसलाई भगाउ यहाँबाट । नागाहोइचोङ भन्छिन् , ‘हामीलाई यहाँ बस्न गाह्रो हुने महसुस भयो । ५ मेमा शिविर छाड्यौँ । त्यसपछि आमाको फोन आयो । उहाँले मणिपुरको अवस्था हेर्दा तीमिहरु दुबै सँगै बस्न सक्छौं भन्ने लाग्दैन भन्नुभयो ।’
