एजेन्सी । बलिउडकी गुडिया भनेर चिनिने अभिनेत्री दिव्या भारतीको आज ५० औँ जन्मजयन्ती हो । १९ वर्षको उमेरमा २१ वटा फिल्म गरेर दिव्याले बलिउडकी शीर्ष अभिनेत्रीमा गनिन थालिन् ।
उनले १८ वर्षको उमेरमा विवाह गरेर सबैलाई चकित पारेकी थिइन् तर सन् १९९३ मा दुर्घटनामा उनको मृत्यु भयो । उनको मृत्युको बारेमा धेरै सिद्धान्तहरू अगाडि आए । कसैले उनको मृत्युलाई हत्या भने कसैले आत्महत्या भने तर आज पनि यो रहस्य खुल्न सकेको छैन ।
दिव्या भारतीको जन्म २५ फेब्रुअरी १९७४ मा मुम्बईमा ओम प्रकाश भारती र मीता भारतीको घरमा भएको थियो । दिव्याका एक भाइ कुणाल र सौतेनी बहिनी पूनम थिए । पूनम आफ्नो बुबाकी जेठी श्रीमतीबाट जन्मिएकी हुन् । दिव्या बाल्यकालदेखि नै यति फुर्तिलो थिइन् कि उनी सबै केटाकेटीमाझ अलग थिइन् ।
उनी ठ्याक्कै गुडियाजस्तै देखिन्थिन् । एक पटक वास्तविकतामा, एक व्यक्तिले उनलाई गुडिया भनेर बुझे । वास्तवमा, एक पटक उनकी आमाले दिव्यालाई कारको बोनेटमा बसालेर कारमा सामान राख्न थालिन् । त्यसपछि त्यहाँबाट गुज्रिरहेको एक व्यक्तिले बोनेटमा बसेको गुडिया कहाँबाट लिएको भनेर सोध्यो । त्यसपछि उनकी आमाले हाँस्दै जवाफ दिइन् कि उनी गुडिया होइन आफ्नस् छोरी दिव्या हुन् ।
पढाइको कुरा गर्दा दिव्या पूर्णतया कमजोर थिइन् । जसरीतुरी उनी पास हुन सफल भइन् । उनले पढाइ छोडेर अभिनयमा लाग्नुको एउटा ठूलो कारण यही थियो । तर, हिन्दी, मराठी र अङ्ग्रेजी भाषामा उनको कमाण्ड निकै राम्रो थियो ।
१९९८ मा, जब दिव्या १९ वर्षकी थिइन्, फिल्म निर्माता नन्दु तोलानीले उनलाई फिल्म गुणों के देवता प्रस्ताव गरे । उनी यही फिल्मबाट फिल्ममा प्रवेश गर्न लागेकी थिइन्, तर उनका बुवाले उमेरको कारणले अस्वीकार गरे । पछि उनको ठाउँमा संगीता बिजलानीलाई कास्ट गरियो ।
त्यसको केही दिन मात्रै बितेको थियो कि एक दिन गोविन्दाका भाइ कीर्ति कुमारले दिव्यालाई भिडियो लाइब्रेरीमा देखे । दिव्यालाई देख्नेबित्तिकै उनको सौन्दर्यमा मोहित भए । त्यसपछि कीर्ति कुमारले फिल्म ‘राधाको संगम’मा दिव्यालाई गोविन्दाको अपोजिट गर्ने निर्णय गरे ।
पढाइबाट छुटकारा पाउन दिव्याले आफ्नो परिवारलाई मनाउदै फिल्म साइन गरिन् । यसका लागि उनले महिनौंसम्म डान्स र एक्टिंग क्लास पनि लिएकी थिइन् तर अन्तिम समयमा उनको ठाउँमा जुही चावलालाई अनुबन्ध गरिएको थियो ।
उनलाई फिल्मबाट हटाउने विषयमा धेरै अड्कलबाजी गरिएको थियो । कतिपयले भने फिल्मका निर्देशकले नयाँ कलाकारलाई लिएर जोखिम लिन नचाहेको बताएका छन् । कतिपयले दिव्या र गोविन्दाबीच अफेयर सुरु भएको र कीर्ति कुमारलाई यो पटक्कै मन नपरेको पनि भनेका छन् ।
१९९० मा डी. रामानायडुले आफ्नो छोरा वेंकटेशसँग फिल्म बोबली राजा बनाइरहेका थिए । यही फिल्म हो जसबाट दिव्या भारतीले अभिनयको दुनियाँमा प्रवेश गरेकी हुन् । यो एक हिट फिल्म थियो र अझै पनि तेलुगु को सबैभन्दा प्रतिष्ठित चलचित्र मध्ये एक हो । यो फिल्मको ३.५ करोड टिकट बिक्री भएको थियो । यसपछि दिव्या धेरै उत्कृष्ट फिल्ममा देखिइन् ।
स्टारडम यति बढ्दै गयो कि उनको नाम शीर्ष तेलुगु अभिनेत्रीको सूचीमा पर्यो । १९९१ त्यो वर्ष थियो जब दिव्याको तुलना दक्षिण बक्स अफिसमा प्रसिद्ध अभिनेत्री विजया शान्तिसँग हुन थाल्यो । टलिउडमा दिव्याको क्रेज यति बढेको थियो कि घरबाहिर निर्देशक र निर्माताको लाइन लाग्थ्यो ।
साउथ फिल्ममा दिव्याको दमदार अभिनय देखेर बलिउड फिल्ममेकरहरु पनि उनलाई नजिकबाट नियाल्न थाले । यसपछि उनले सन् १९९२ मा रिलिज भएको फिल्म ‘विश्वात्मा’बाट बलिउडमा डेब्यू गरिन् । यो फिल्म सुपरहिट भयो र हिन्दी दर्शकले पनि यस फिल्मबाट दिव्यालाई स्वीकार गरे ।
यो फिल्म रिलिज भएको एक साता नबित्दै दिव्याको दोस्रो फिल्म ‘दिल का क्या कसूर’ रिलिज भयो । तर, त्यो फ्लप भयो । सोही वर्ष दिव्या गोविन्दासँग डेभिड धवनको फिल्म ‘शोला और शबनम’मा देखिएकी थिइन् । यो दिव्याको पहिलो ठूलो हिट फिल्म थियो । यसपछि सन् १९९२ मा दिव्याले दीवाना, जान से प्यारा, दिल आशना है, बलवान, दिल ही तो है, दुश्मन जमाना, गीत जस्ता १० फिल्ममा अभिनय गरिन् ।
दिव्याको व्यक्तिगत जीवनमा ठूलो टर्निङ प्वाइन्ट फिल्म शोला और शबनमको सेटमा आयो । युवा निर्माता साजिद नाडियाडवाला यस फिल्मको सेटमा गोविन्दालाई भेट्न आएका थिए । त्यसपछि उनको नजर दिव्या भारतीमा पर्यो, जससँग उनी पहिलो नजरमा प्रेममा परेकी थिइन् । समय खेर नफाल्दै साजिदले दिव्यालाई विवाहको प्रस्ताव राखे । उनले पनि साजिदको यो प्रस्ताव खुसीसाथ स्वीकार गरिन् ।
दिव्यालाई डर थियो कि उनका बाबुआमा यो सम्बन्धमा सहमत हुनेछैनन् । यस्तो अवस्थामा दुवैले केही साथीको उपस्थितिमा १० मे १९९२ मा घरमै विवाह गरे । मुम्बईको तुलसी बिल्डिङमा भएको यो विवाहमा दिव्याका साथी सन्ध्या, सन्ध्याका पति काजी मात्रै सहभागी भएका थिए । साजिदसँग विवाह गर्नुअघि दिव्याले इस्लाम धर्म परिवर्तन गरी आफ्नो नाम साना राखिन् ।
सन् १९९३ सम्म २१ वटा फिल्म गरेपछि दिव्यालाई बलिउडकी शीर्ष अभिनेत्रीमा गनिन्थ्यो तर भाग्यले अर्कै कुरा लेखेको थियो । दिव्याले ५ अप्रिल १९९३ मा यो संसार छाडिन् ।
उनको मृत्यु कसरी भयो ?
५ अप्रिल १९९३ मा दिव्या हैदराबादबाट दिउँसो मुम्बई फर्किइन् र सोही दिन उनले फ्ल्याटको डिल फाइनल गरिन् । उनी यस सम्झौताबाट धेरै खुसी थिइन् किनभने त्यतिबेला उनी वर्सोवाको तुलसी अपार्टमेन्टको पाँचौं तलामा भाडाको फ्ल्याटमा बस्दै थिइन्, जुन उनलाई उनका पति साजिद नाडियाडवालाले दिएका थिए ।
घर सम्झौता भइसकेपछि उनी निकै खुसी थिइन्, त्यसैले उनले सुटिङ अर्को दिनका लागि स्थगित गरिन् । त्यसपछि अचानक साँझ उनलाई फेसन डिजाइनर नीता लुल्लाको फोन आयो कि उनी फिल्म आन्दोलनका लागि ड्रेस फाइनल गर्न उनलाई भेट्न चाहन्छिन् । दिव्या र नीता धेरै मिल्ने साथी थिए र उनले धेरै फिल्ममा दिव्याको ड्रेस डिजाइन गरेकी थिइन् ।
साँझ नीता पति श्याम लुल्लासँग दिव्याको घरमा आइन् । यसपछि दिव्या, नीता र उनका पति श्याम ड्राइङ रुममा बसेर ड्रेस फाइनल गर्न थाले । भान्सामा दिव्यालाई बाल्यकालदेखि नै चिनेकी कामदार अमृताले पाहुनाका लागि खानाको व्यवस्था गरिरहेकी थिइन् ।
यहाँ तीनै जना ड्राइंग रुममा बसेर रक्सी पिइरहेका थिए । केही बेरमा रातको ११ बजिसकेको थियो । त्यसपछि दिव्या उठेर किचनमा गएर १२ इन्चको झ्यालमा बस्न खोज्न थालिन् । त्यसपछि एक्कासी उनी पाँचौं तलाबाट खसेकी थिइन् । उनी लड्नेबित्तिकै उनको कामदारले चर्को स्वरले चिच्याउन थालिन्, त्यसपछि ड्रइङ रुममा बसेका नीता र श्याम पनि दौडिए । त्यसपछि दिव्यालाई नजिकैको कुपर अस्पताल लगियो । अस्पताल पुर्याउँदा उनी जिउँदै थिइन् तर एकैछिनमा उनलाई मृत घोषित गरिएको थियो ।
यो पनि ध्यान दिन लायक छ कि त्यो झ्यालमा कुनै ग्रिल थिएन । झ्यालमुनि एउटा पार्किङ ल्यान थियो, जहाँ हरेक दिन गाडी पार्किङ हुने गर्दथ्यो तर त्यो दिन एउटा पनि गाडी पार्किङ भएन ।
दिव्याको मृत्युको खबरले सिने जगतमा एकदमै छिटो छायो । कतिपयले यसलाई आत्महत्या भन्न थालेभने कसैले हत्या भनेका छन् । मृत्युपछि यस केसको सम्पूर्ण अनुसन्धान वर्सोवा पुलिस स्टेशनका अधिकारीहरूले गरेका थिए । पोस्टमार्टम रिपोर्टमा दिव्याको मृत्यु दुर्घटना मात्र भएको दाबी गरिएको थियो ।
अत्याधिक मदिरा सेवन गरेका कारण आफूलाई नियन्त्रण गर्न नसकेर झ्यालबाट खसेकी थिइन् । दिव्याको अन्तिम संस्कार ७ अप्रिल १९९३ मा मुम्बईको विले पार्लेमा भएको थियो ।
